Maar er is meer veranderd in de afgelopen drie decennia, zo zijn er nu veel minder getrouwde
vrouwen dan dertig jaar geleden. Nog slechts de helft van de vrouwen die een relatie hebben, is
getrouwd. De rest woont samen of heeft een LAT-relatie. Bij stellen die samenwonen, is de relatie
overigens in de helft van de gevallen geen lang leven beschoren: de relatie eindigt meestal binnen
drie jaar, een kwart houdt het meer dan vijf jaar uit.
Kinderen krijgen gebeurt ook steeds later. Ondanks de wetenschap dat na je vijfendertigste
voor het eerst zwanger worden de nodige risico’s met zich meebrengt, zijn vrouwen die pas rond
hun veertigste hun eerste kind krijgen intussen zeker geen uitzondering meer. Van de alleenstaande
vrouwen krijgt trouwens één op de vijf helemaal nooit kinderen.
Die alleenstaande vrouwen die bewust voor het leven als single kiezen, krijgen trouwens op latere
leeftijd vaak wel te maken met eenzaamheid. Dat is wel iets om in je achterhoofd te houden. Dan toch
maar liever een partner?
Verstokte vrijgezellen bestaan niet meer, de wereld is nu aan de 'singles' en die zoeken het
liefst een partner.
Zij zijn de stijliconen die een ongebonden
en uitbundig leven preken. Leuke feestjes, mannen en vrouwen genoeg om uit te kiezen, geld om te
spenderen tijdens vakanties die verder gaan dan Schiermonnikoog. Echt alleenstaand zijn ze
allang niet meer: een LAT-relatie is mogelijk, een one-night stand, met daarnaast een uitgebreide
vriendenkring om niet alleen naar de bioscoop of de sauna te hoeven gaan. De voordelen zijn niet
moeilijk op te noemen: een leuke flirt is aantrekkelijker dan een echtgenoot die elke avond
uitgeblust voor de televisie ligt. Een romantisch dineetje bij kaarslicht is smaakvoller
dan om zes uur een pan vol aardappels omdat de kinderen weinig anders lusten.
Toch draait de commercie niet om wat singles zijn -happy of hip- maar vooral om wat zij
juist niet zijn: getrouwd, of met een vaste partner. Waar je in boeken of tijdschriften voor
singles vooral euforie over een ongebonden bestaan zou verwachten, verkondigen datingbureaus,
internet-sites, artikelen en boeken talloze manieren hoe de ware te vinden. Net als stellen
er alles aan moeten doen hun relatie 'spannend' te houden, wordt er van singles verwacht dat
ze alles in het werk stellen om de prins op het witte paard niet mis te lopen. Zelfhulpboeken
over 'hoe overwin je bindingsangst' liggen klaar voor degenen die niks bakken van de liefde
of 'verleidelijke recepten om iedere fase van een liefdesverhouding te begeleiden'. Het blad
S1ngle, verschenen in 2003, komt met een seksuele intelligentietest ('hoe slim ben jij in bed')
en een item over zwetend versieren ('wat is de match-kans in de sauna'). En hoe ontloop je
patserige ego-mannetjes, als een havenarbeider pratende vrouwen en slecht dansende casanova's?
Kortom: Hoe gelukkig zijn de happy singles daadwerkelijk met hun status?
"Ik vind het single-gedoe een non-issue", zegt Cindy Hoetmer, die als vrijgezel een column
schrijft over haar leven. "Je kiest er niet voor uit overtuiging. Je wordt single door
omstandigheden. Mijn leven is niet leuker of stommer dan toen ik nog wel een vriend had.
Als vrijgezel ben je wel actiever. Ik heb altijd tijd om uit te gaan en hoef niet met
iemand rekening te houden die zegt: 'Moet je nou wéér weg?'. Ik sla niks
over. Maar in feite kan iedereen de keuze maken meer dingen te ondernemen."
Singles hebben genoeg redenen om gelukkig te zijn, vindt Lenie de Zwaan, voorzitter van de
Stichting Centrum Individu en Samenleving (Cisa), maar het zijn de opvattingen van de
samenleving die maken dat een single-bestaan niet als volledig wordt beschouwd. "Die
opvatting heeft weer invloed op onze eigen beeldvorming." Het is de overheid, zegt De
Zwaan, die het leven van singles met regelgeving zuur maakt. Dat constateerde
ook demograaf Jan Latten van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Zo balanceren
veel alleenstaanden op een sociaal minimum. "Welvaart wordt steeds meer iets voor
stellen." Wie bewust zelfstandig single wil zijn, moet daarvoor steeds dieper in
de buidel tasten. De ziekenfondspremie is net zo hoog als bij gezinnen. Singles
betalen indirect mee aan kortdurend zorgverlof, zonder daar -zonder partner- een
beroep op te kunnen doen. "Alleenstaanden zouden niet hoeven zorgen, maar wat als
een vriend of buurvrouw ziek wordt? Singles hebben juist heel veel zorgrelaties",
zegt De Zwaan.
Ook ontvangen ze minder huursubsidie in vergelijking met stellen, veel gemeentes laten singles
hetzelfde bedrag betalen voor de afvalstoffenheffing. Na hun dood wordt een erfenis aan een
vriend zwaarder belast dan aan familie of partner. Tijdens vakanties loont het -financieel
gezien- weinig om in je eentje op pad te gaan: hotelkamers zijn voor singles fors duurder
dan voor echtparen, arrangementen zijn vaak alleen voor twee personen.
Wat kun je daarom doen om aan het kostbare single-bestaan te ontsnappen? Een van de jongste
initiatieven is een persoonlijke 'flirtcoach', die in twintig uur een man of vrouw fris op de
markt zet. Dit 'Helemaal-jij-pakket' is echter ook niet goedkoop: bijna zeshonderd euro. De
coach geeft kledingadvies, gaat met je winkelen en luistert naar je problemen en -als nodig-
helpt je bij het vinden van een partner.
"Het zoeken van een geliefde is leuker dan er een te vinden", zegt Hoetmer. "Het
spel is belangrijker dan de knikkers. Je leven is zo veel opwindender. Wil je als single
een leuk leven, dan bén je aan het zoeken." En dat heeft weer effect op de visie
op vrijgezellen, weet Hoetmer. "Mensen zien graag singles op hun feesten. Die maken
iets mee, komen met een goed verhaal. En er zijn veel vreemdgaande mannen die wel een
single willen veroveren."
Het CBS rekent in 2015 op drie miljoen singles, de kans dat je iemand treft die al getrouwd is,
wordt almaar kleiner. "We moeten af van het idee dat een huwelijk de ultieme status is van de
mens", vindt De Zwaan. Het leven valt ook best in je eentje te rooien, weliswaar met een
handvol trouwe vrienden om je heen. "Het idee leeft dat het alleenstaan tijdelijk is",
zegt De Zwaan. "Dat is niet het geval. Het huwelijk is tijdelijk: of we sterven of we
scheiden."
Over spel en liefde/ Liefde en overspel
C. van den Kommer, Kommer, C. van der & Margreet Feenstra
Dit boek is uitgevoerd als keerdruk; de ene helft gaat over de liefde en het spel van de liefde en draai je het boek om, dan krijg je alles te lezen over overspel en de liefde. Wat lees je het eerst of wat gaat aan ontrouw vooraf? Dat zal dus eerst een liefdesrelatie zijn. Een populair, in journalistieke stijl geschreven boek, wel gebaseerd op vakliteratuur. In de liefde gaat het, dat je elkaars droom in ere houdt. In interviews vertellen mensen openhartig over hun keuzes, de dilemma's, de communicatie en de seksualiteit. Uiteindelijk is en blijft het een zoektocht naar verbinding met elkaar. Tijdens de verliefde periode komt een werking van hechting tot stand. Er worden ook liefdesstoffen aangemaakt, de endorfinen die een warm gevoel geven. Bij de vrouw wordt het hormoon oxytocine aangemaakt en bij de man casopressine. Het accent ligt in de liefde op de hechting, die na de verliefdheid begint en uiteindelijk samenleven, samen werken en samen zijn wordt. 'Niets vergt zo veel opofferingsgezindheid als een relatie'. Ook het deel over overspel bevat interessante informatie. In de eerste plaats gaat het daarbij om seks. Je kunt er beter niet aan beginnen, tenzij de eigen relatie 'open' is. Voor een groot publiek.
Nu alleen de liefde nog
Carolien Roodvoets & Sybille Labrijn
Ten gevolge van een hoog echtscheidingscijfer, een hoge huwelijksleeftijd en een veranderend relatiepatroon zijn er in onze tijd meer alleenstaande vrouwen en mannen dan ooit. Hoewel ze vaak in alle andere opzichten geslaagd zijn, is het hebben van een langdurige, stabiele relatie voor velen van hen een ideaalbeeld dat ze telkens zien mislukken. Voor deze groep (alleenstaande vrouwen; 30+) zette de auteur, psycholoog en psychotherapeut, een therapiegroep op. Dit boek is gebaseerd op verhalen en ervaringen van clienten en therapeuten. Het boek laat zien wat de achtergronden kunnen zijn van problemen met het aangaan of behouden van relaties. Daarbij komen thema's aan de orde als jeugdervaringen en de relatie met de vader, de familiegeschiedenis, het fantaseren over de volmaakte liefde, het spanningsveld tussen autonomie en afhankelijkheid, de aantrekkingskracht van 'slechte' mannen en liefdesverdriet. Elk onderwerp wordt op een luchtige maar deskundige manier behandeld en voorzien van vele voorbeelden (praktijk, sprookjes, literatuur). Een boek waarin een grote groep alleenstaande vrouwen zichzelf zal herkennen en dat hen wellicht zal helpen hun eigen situatie te relativeren of desgewenst te veranderen.
De prins op het witte paard
Mira Kirshenbaum
Feit is dat veel vrouwen een verkeerde man kiezen en vervolgens te lang proberen een relatie te behouden. De auteur, relatietherapeute in de VS en auteur van bestsellers als 'Scheiden of blijven'*, zoekt in dit boek naar kenmerken die vrouwen in staat stellen in een vroeg stadium te beoordelen of een relatie levensvatbaar is. Op basis van de gesprekken die ze voerde met honderden vrouwen concludeert ze dat alles draait om 'chemie'. Tot zover is er weinig nieuws onder de zon. Echter, in plaats van te worden voorgesteld als een enigszins mysterieuze kwaliteit, wordt dit woord in een aantal duidelijk beoordeelbare aspecten uiteengerafeld, waarbij vrouwelijke denkfouten genadeloos voor het voetlicht komen. Op deze manier moet het boek vrouwen het gereedschap bieden om geluk in de liefde te vinden en te behouden. De vele voorbeelden maken dit tot een amusant, herkenbaar en leerzaam boek voor vrouwen die worstelen met de plaats van liefde en relaties in hun leven.
Last update: 30-03-2009
